Y
Araç Değer Kaybı Nedir?
Trafik kazasına karışan bir araç, yetkili serviste orijinal parçalarla ve kusursuz bir şekilde tamir edilse dahi, TRAMER (hasar) kaydına işlenen kaza geçmişi nedeniyle ikinci el piyasasındaki satış değerinde bir düşüş yaşar. Kazadan önceki piyasa değeri ile kazadan sonraki onarılmış halinin piyasa değeri arasındaki bu farka araç değer kaybı denir. Bu zarar, kazaya neden olan kusurlu tarafın Zorunlu Trafik Sigortası tarafından karşılanmak zorundadır.
Araç Değer Kaybı Talep Etme Şartları Nelerdir?
Her trafik kazası sonrasında değer kaybı talep edilemez. Sigorta şirketinden veya karşı taraftan değer kaybı tazminatı alabilmek için belirli şartların bir arada bulunması gerekir.
| Şartlar | Açıklama ve Kriterler |
|---|---|
| Kusur Durumu | Kazada %100 KUSURLU OLMAMAK gerekir. Tamamen kusurlu olan taraf kendi aracındaki değer kaybını karşı taraftan isteyemez. Kısmi kusur varsa, kusursuzluk oranında talep yapılabilir. |
| Hasar Gören Parça | Hasar gören parçanın daha önceki bir kazada onarım görmemiş veya değişmemiş olması gerekir. Plastik tamponlar, camlar ve vidalı sökülebilir bazı basit parçalar değer kaybına dahil edilmez. |
| Aracın Durumu (Pert) | Araç kazada "pert" (tam hasarlı) olmuşsa değer kaybı talep edilemez. Çünkü pert araçlarda piyasa rayiç bedeli tamamen ödenir. |
| Kilometre ve Yaş Sınırı | (Not: Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı sonrası, eskiden uygulanan 165.000 km veya yaş sınırı gibi katı kurallar kaldırılmıştır. Artık aracın serbest piyasadaki gerçek değer kaybı hesaplanmaktadır.) |
Sigorta Şirketine Başvuru ve Tahsil Süreci
Araç değer kaybının tahsili süreci, hukuki prosedürlere sıkı sıkıya bağlıdır. Doğrudan dava açmak yerine kanunun öngördüğü aşamaların sırasıyla izlenmesi şarttır.
1. Sigortaya Yazılı Başvuru (Zorunlu Aşama)
Karayolları Trafik Kanunu m. 97 uyarınca, dava açmadan veya Tahkim Komisyonuna başvurmadan önce, karşı tarafın Zorunlu Trafik Sigortasına yazılı olarak başvurulması zorunludur. Başvuru dilekçesine kaza tespit tutanağı, hasar fotoğrafları, ekspertiz raporu ve ruhsat fotokopisi gibi belgeler eklenmelidir.
2. Sigorta Tahkim Komisyonu Aşaması
Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermezse, talebi reddederse veya gerçek değer kaybının çok altında (eksik) bir ödeme yaparsa, uyuşmazlığın çözümü için Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulur. Tahkim Komisyonu, Asliye Ticaret Mahkemelerine kıyasla çok daha hızlı (genellikle 4-6 ay içinde) ve daha düşük masraflı bir çözüm yoludur.
Tahkim sürecinde bağımsız bir sigorta hakemi atanır ve dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılarak aracın gerçek değer kaybı hesaplanır. Çıkan karar, mahkeme kararı hükmündedir ve doğrudan icraya konulabilir.
Değer Kaybı Talebinde Zamanaşımı
Araç değer kaybı talepleri, haksız fiil sorumluluğuna dayandığı için kanuni zamanaşımı sürelerine tabidir. Değer kaybı tazminatı, kazanın meydana geldiği ve failin öğrenildiği tarihten itibaren 2 YIL içinde talep edilmelidir. Her halükarda kazanın üzerinden 10 yıl geçmekle hak düşer. Eğer kazada yaralanma veya ölüm varsa, ceza zamanaşımı süreleri devreye gireceğinden bu süre (örneğin 8 yıla kadar) uzayabilir.
Sigorta şirketleri genellikle ilk başvurularda değer kaybını eksik hesaplama veya reddetme eğilimindedir. Hak ettiğiniz gerçek tazminat tutarını eksiksiz ve hızlı bir şekilde alabilmek, usuli hatalar nedeniyle ret kararlarıyla karşılaşmamak için sürecin uzman bir sigorta avukatı aracılığıyla yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.