İşe İade Davası Açma Süresi ve Sonuçları

İşe İade Davası Nedir?

İşe iade davası, iş güvencesi kapsamında çalışan bir işçinin, iş sözleşmesinin işveren tarafından geçerli veya haklı bir neden olmaksızın feshedilmesi (işten çıkarılması) halinde, feshin geçersizliğinin tespiti ve işçinin eski işine iade edilmesi amacıyla açtığı davadır. Bu dava, işçiyi haksız işten çıkarmalara karşı koruyan en önemli hukuki mekanizmadır.

İşe İade Davası Açma Şartları Nelerdir?

Her işten çıkarılan işçi işe iade davası açamaz. İş Kanunu m. 18 uyarınca, bir işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi ve işe iade davası açabilmesi için aşağıdaki şartların tamamını taşıması gerekir:

İş Kanunu Kapsamında Olma ve 30 İşçi Şartı

İşçinin çalıştığı işyerinde en az 30 İŞÇİ çalışıyor olmalıdır. İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyeri varsa, bu işyerlerindeki toplam işçi sayısı dikkate alınır.

6 Aylık Kıdem Şartı

İşçinin o işverene bağlı olarak en az 6 AYLIK kıdeminin (çalışma süresinin) bulunması zorunludur. Yer altı işlerinde çalışan işçiler için bu 6 aylık kıdem şartı aranmaz.

Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi ve Geçerli Fesih Nedeni Olmaması

İşçi ile işveren arasındaki sözleşme belirsiz süreli olmalıdır. Ayrıca, işverenin fesih kararını işçinin yeterliliğinden, davranışlarından veya işletmenin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayandırmamış olması gerekir. (Not: İşveren fesih bildirimini yazılı yapmak ve fesih sebebini açıkça belirtmek zorundadır. Aksi halde fesih doğrudan geçersiz sayılır.)

İşe İade Davası Açma Süresi ve Arabuluculuk

İşe iade taleplerinde süreler son derece katıdır ve hak düşürücü niteliktedir. İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminin kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 1 AY içinde Zorunlu Arabuluculuk bürosuna başvurmak zorundadır.

Arabuluculuk görüşmeleri sonucunda taraflar arasında anlaşma sağlanamazsa (son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren), işçinin 2 HAFTA içinde İş Mahkemesi'nde işe iade davası açması gerekmektedir.

İşe İade Davasının Sonuçları (Kazanılması Halinde)

Mahkemenin feshin geçersizliğine ve işçinin işe iadesine karar vermesi halinde, işçi ve işveren açısından belirli yükümlülükler ve mali sonuçlar doğar:

İşe Başlatma Talebi ve Süresi

Mahkeme kararı kesinleştikten sonra, işçi 10 İŞ GÜNÜ içinde işverene başvurarak işe başlatılmasını talep etmelidir. İşçi bu sürede başvurmazsa, işverenin yaptığı fesih geçerli hale gelir ve işçi işe iadeye bağlı tazminat haklarını kaybeder.

Boşta Geçen Süre Ücreti (En Çok 4 Aylık)

İşçi süresi içinde işe başlamak için başvurduğunda, işveren işçiyi işe başlatsın veya başlatmasın, işçiye kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok 4 aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer hakları (boşta geçen süre ücreti) ödenmek zorundadır.

İşe Başlatmama Tazminatı (4 ile 8 Aylık)

İşçi süresi içinde başvurusunu yapmasına rağmen, işveren işçiyi 1 ay içinde işe başlatmazsa; işçiye en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında "işe başlatmama tazminatı" ödemekle yükümlü olur. Bu tazminatın miktarı mahkeme kararında önceden belirlenir.

İşe İade Davası Süreleri ve Sonuçları Tablosu